45,2229$% 0.07
52,8911€% 0.04
61,2240£% 0.01
6.599,83%0,45
10.751,00%0,47
42.852,00%0,55
02:00
03 Ağustos 2026 Pazartesi
-SEYFULLAH KAYMAN YAZDI-
İnsan, hem toplumsal hem de bireysel bir değerdir. İnsanın sahip olduğu ya da insana yüklenilen değerlerin sürekliliği, o insanın kendi varlığının bilincinde olmasıyla mümkündür. Hayat ve bu hayatın içindeki insan, “iki yüzlü”dür. Buradaki “iki yüzlü”lük, riyakarlık anlamında kullanılmamaktadır. Olumlu-olumsuz, güzel-çirkin, iyi-kötü gibi zıttıyla kaim anlamında kulanılan, iki yüzlülüktür. Tıpkı Schopenhauer’ın dediği gibi, “İnsan kulübede farklı düşünür, sarayda farklı düşünür.” İnsan sahip olduğu değerleri korudukça güzelleşir, yitirdikçe çirkinleşir.
Hadi o halde kahve tadında öykümüzü okuyalım.
Leonardo da Vinci ‘Son Akşam Yemeği’ isimli resmini yapmayı düşündüğünde büyük bir güçlükle karşılaştı… İyi’yi İsa’nın bedeninde, Kötü’yü de İsa’nın arkadaşı olan ve son akşam yemeğinde ona ihanet etmeye karar veren Yahuda’nın bedeninde tasvir etmek zorundaydı…Resmi yarım bırakarak bu iki kişiye model olarak kullanabileceği birilerini aramaya başladı. Bir gün bir koronun verdiği konser sırasında, korodakilerden birinin İsa tasvirine çok uyduğunu fark etti. Onu poz vermesi için atölyesine davet etti, sayısız taslak ve eskiz çizdi.
Aradan 3 yıl geçti. ‘Son Akşam Yemeği’ neredeyse tamamlanmıştı, ancak Leonardo da Vinci henüz Yahuda için kullanacağı modeli bulamamıştı… Leonardo’nun çalıştığı kilisenin kardinali, resmi bir an önce bitirmesi için ressamı sıkıştırmaya başladı. Günlerce aradıktan sonra Leonardo vaktinden önce yaşlanmış genç bir adam buldu. Paçavralar içindeki bu adam, sarhoşluktan kendinden geçmiş bir durumda kaldırım kenarına yığılmıştı. Leonardo, yardımcılarına adamı güçlükle de olsa kiliseye taşımalarını söyledi çünkü artık taslak çizecek zamanı kalmamıştı. Kiliseye varınca yardımcılar adamı ayağa diktiler. Zavallı, başına gelenleri anlamamıştı. Leonardo adamın yüzünde görülen inançsızlığı, günahı, bencilliği resme geçiriyordu…
Leonardo işini bitirdiğinde, o zamana kadar sarhoşluğun etkisinden kurtulmuş olan berduş gözlerini açtı ve bu harika duvar resmini gördü. Şaşkınlık ve hüzün dolu bir sesle şöyle dedi: ‘Ben bu resmi daha önce gördüm… ‘ ‘Ne zaman?’ diye sordu Leonardo da Vinci, o da şaşırmıştı. ‘Üç yıl önce’ dedi adam.. ‘Elimde avucumda olanı kaybetmeden önce. O sıralarda bir koroda şarkı söylüyordum, pek çok hayalim vardı, bir ressam beni İsa’nın yüzü için modellik yapmak üzere davet etmişti…’
İyi ve Kötü’nün yüzü aynıdır… Her şey, insanın yoluna ne zaman çıktıklarına bağlıdır…
-SEYFULLAH KAYMAN YAZDI-
Dünya denilen yere geldim.
Nereye geldiğimi bilmeden geldim.
Kimleri tanıyacağımı, tanıdıkça tanımak isteyeceğimi, tanıdıkça unutmak isteyeceğimi; kimi ya da kimleri seveceğimi bilmeden, kime ya da kimlere tutunacağımı, kimden ya da kimlerden vazgeçeceğimi bilmeden geldim.
Yaşayacaklarımı ve yaşatacaklarımı bilmeden geldim.
“Keşke”lerin bol,
“iyiki”lerin nadir,
“sevgi”lerin nadide olduğu yere geldim.
Aranıza katıldım. Katılmaktan kıvanç olduğum anlarla, neden burdayım? Sorusunu aynı anda sorduğum yere geldim.
” Zamanın değeri” ile” zamanın ederi” birbirinin içinde erirken, hiç kimse olanlardan hoşnut değil, ama yine de hiç kimse aklından şüphe etmiyordu.
Uzunların boyuna güvenip, gölgesine sığınmaya çalışanların duldada kalma ihtimali yoktu. Er ya da geç o gölge kaybolacak ve umarsızca kala kalınacaktı.
İşte böyle bir yerdeyim!
Gitmek, kalmak, sevmek, yaşamak, hüzün, hasret, kavuşmak, özgürlük, tutku, kin, nefret, öfke, adanmışlık, arlanmazlık, fedakarlık, ölüm ve aşk…
İki hayat arasında kalırız ya, biri bizi bilmez, öteki de artık tanımaz.
Bazen böyle olurum!
Yaşadığım deneyimlerdi, beni değiştiren her şey. Yaşam bir yolculuktu ve bu yolculuk beni yalnızca başka bir yere götürmedi, aynı zamanda kendimi bulmama da yardımcı oldu.
Gerçek dünyanın sınırları vardır.
Bu sınırların dışına çıktığında hayal dünyası ile karşılaşırsın. Sınırlı yaşamını, sınırsız bir dünyaya taşırsın, kendinden taşarsın. Zamanın içinde zamansız yaşarsın…
Her şey var hayatın içinde:
Ölüm var, doğum kadar olmasa da;
karanlık var, aydınlık kadar olmasa da; tükenmişlik var, umut kadar olmasa da;
öfke var, tebessüm kadar olmasa da;
gerçekler var, düşler kadar olmasa da;
zindanlar var, gökyüzü kadar olmasa da;
Kısaca;
her şey var hayatın içinde,
aşk kadar olmasa da!
Hikayenin sonu:
Kendinde kalarak,
ya birine gidersin ya da birinden gidersin!
…
-SEYFULLAH KAYMAN YAZDI-
Tam “İnsanlık tarihinin en kötü zamanındayız” diyecektim ki; İsa’dan önce 700’lü yıllarda, Ozan Hesiodos şöyle yakınıyordu:
“Heyhat, demek ki, gökyüzünün beni alçakça yaşanılan bu kederli zamana atması gerekiyormuş.
Bu çağ daha önce ya da daha sonra gelmez miydi?
Oysa bugün yeryüzünde bet bereketin kalktığı, acı ve kederli bir yokluk çağı yaşıyoruz. Zeus’un görevlendirdiği, gece ve gündüz çalışan insanlar türlü sıkıntılar içinde bocalıyor. Bu çağ ki, çocukları babadan, babaları çocuklardan uzaklaştıran, kimsenin kimseye saygı duymadığı, görevlerin unutulduğu, kimsenin dostu ve konuğu olmadığı bu çağ son bulacak. Amansız saldıranlar antları hiçe sayacak, hakka karşı alay ederek bir tek canlı bırakmayacaklar… “
böylece uzayıp gidiyor…
…
Sonra, “Kadın cinayetleri aklıma geldi”.
Hunharca katledilen kadınları düşündüm.
Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, 2025’te en az 391 kadının erkekler tarafından öldürüldüğünü duyurdu. Kadınların birçoğu, evinde ve genellikle aile içinden erkekler tarafından öldürüldü.
Aklım başımdan çıkıp taaa 500’lü yıllara gitti. Gitti ki, ne görsün: “Kadınlar diri diri gömülüyor. Meta gibi para ile alınıp satılıyor, saraylarda halvet keyfi olarak kullanılıyor…”
…
En çok da çocukların durumunu merak ediyordum. Çünkü bir yanım hep çocuk kalmıştı. Günümüzde en belirgin çocuk ölümlerinin yaşandığı bölge, özellikle Gazze olamak üzere, ortadoğu bölgesidir. Yine de dünyanın herhangi bir yerinde herhangi bir çocuğun göz yaşlarından tüm insanlar sorumlu ve bu durumun suçlusudur. Peki tarih bu konuda ne diyor diye bir bakınayım dedim. İçler acısı bir tablo ile karşılaştım.
“Antik Roma’da, avcı-toplayıcı toplumlarda, Kolomb öncesi Amerika’da, Orta Çağ Japonya’sında veya Orta Çağ İngiltere’sinde, Avrupa Rönesansı’nda veya İmparatorluk Çin’inde olsun, her ikinci çocuk öldü.”
Dünyanın tablosu bu!
Marquez, “Kötülük dünyada değil, kötülük ötülük yürekte.” diyor.
O halde Orwel’ın dediği gibi, “Bir gün karanlığın olmadığı bir yerde buluşalım”
Tüm bunlar için, umut ya da iyi temenniler yetmiyor!
Cesaret, direnç ve mücadele gerekiyor…
…
-SEYFULLAH KAYMAN YAZDI-
Bugün en çok ihtiyaç duyulan şey, başkalarının da ihtiyacı olduğunu bilmektir…
Bugün en çok anlaşılması gereken şey, başkalarının da anlaşılma ihtiyacı olduğunu bilmektir…
Bugün en çok bilinmesi gereken şey, farkındalık duygu ve düşüncesinin farkında olunması gerektiğini bilmektir…
Bugün en çok sevilmesi gereken şey, çocukları koşulsuzca, kadınları İliklerine kadar hissettirerek, hayvanları da kendi doğal ortamlarındaymışçasına sahiplenerek sevmeyi bilmektir..
Bugün en çok alkışlanması gereken şey, dünyanın içinden alelade geçebilecekken, her şeyi göze alarak dünyayı içinden geçirenlerin gelecek tüm zamanlarda dünyanın gerçek efendisi olduğunu bilmektir…
Bugün en çok duyulması gereken şey, Rönesansı başlatan, insanı derin, karanlık uykusundan uyandıran aydınlığın, sanatın, şiirin, müziğin, dansın UYAN EY İNSAN sesinin yankılanması gerekliliğini bilmektir…
Bugün en çok görülmesi gereken şey, tebessüm eden bir çocuk ile gözyaşlarına boğulan başka bir çocuk arasındaki farkı bilmektir…
Bugün en çok söylenmesi gereken şey,
Her şeye rağmen, eğer istenirse HER ŞEYİN ÇOK GÜZEL OLACAĞINI bilmektir…
Bugün en çok bilinmesi gereken şey, kendi karanlığı yetmezmiş gibi etrafı da karartmaya çalışanlara bugün alkış tutanlar, yarın karanlıkta ellerini nereye vurduklarını göremeyeceklerini bilmektir…
Bugün en çok yaşanması gereken şey, herkesin yaşamak istediği gibi yaşaması gerektiğini, İNSANIN SEÇEBİLDİĞİ KADAR ÖZGÜR, ÖZGÜR OLABİLDİĞİ KADAR İNSAN OLDUĞUNU BİLMEKTİR…
-SEYFULLAH KAYMAN YAZDI-
Bir insan, “Simyacı”yı okumuşsa,
yüreğinin sesini dinlemeyi, işaretleri takip etmeyi ve korkularını yenerek hayallerinin peşinden gitmesi gerektiğini seçer…
Bir insan, “Karamazof Kardeşler”i okumuşsa, Tanrı’nın varlığına, inanç, ahlak, özgür irade, kötülüğün doğası ve vicdan azabı gibi evrensel temalara, kardeşlerin farklı dünya görüşlerine sahip olabileceği gerçeğini seçer…
Bir insan, “Yabancı”yı okumuşsa, insanın varoluşsal yalnızlığını, ölüm gerçeğini ve toplumun dayattığı yapay ahlak kurallarını sorgulamayı seçer…
Bir insan, “Ölü Canlar”ı okumuşsa, rüşvet, açgözlülük, tembellik ve bürokrasi çarkının işleyişi ile alay etmeyi seçer…
Bir insan, “Savaş ve Barış”ı okumuşsa, savaşın ortasında değişen hayatlar, aşk, ihanet, ölüm ve arayış içindeki bireylerin psikolojik derinliklerini anlamayı seçer…
Bir insan, “Yaprak Dökümü”nü okumuşsa,
Türk modernleşme sürecinde toplumsal çözülmenin boyutlarını aile düzeyinde irdelemeyi toplumsal değişimle birlikte yitirilen değerler, değişim sürecinin toplumdaki bireylere yansıması sosyal zaman unsurlarıyla birlikte nasıl değerlendirilmesi gerektiğini seçer…
Bir insan, “Bir Çift Yürek”i okumuşsa, “Kan ve kemik tüm insanlarda bulunur. Farklı olan yürek ve niyettir” düşüncesiyle, ırk ve kültür farklılıklarının ötesinde ortak bir yürek diline vurgu yapmayı seçer…
Bir insan, “Sefiller”i okumuşsa, yoksulluk, eğitim eksikliği, adaletsiz yargı sistemi ve insan onurunun ayaklar altına alınması sert bir dille eleştirirken; merhamet, kefaret, aşk, inanç ve toplumsal dayanışmayı seçer…
Bir insan,”Sidartha”yı okumuşsa, ruhsal arayış, kendi yolunu bulma, yaşamın döngüsü, bilgi ve bilgeliği seçer…
Bir insan, “İlk Sevinçler”i okumuşsa, insanları güldürmeyi seçer…
Bir insan, “Hayatımı Kurtara Savaş”ı okumuşsa, tutunmayı seçer…
Bir insan, “Anna Karenina”yı okumuşsa, aşk için her şeyi göze almayı seçer…
Bir insan, “Fareler ve İnsanlar”ı okumuşsa, dostluğu seçer…
Bir insan, “Madam Bovary”yi okumuşsa,
iyi kalpli ve sıradan bir hayat sürmeyi seçer…
Bir insan “İnce Memed”i okumuşsa, zalim toprak ağalarının sömürüsüne ve baskısına başkaldıran köylünün yanında olmayı seçer…
Bir insan “Ana”yı okumuşsa, arkadaşlık, direniş, özgürlük ve bireysel değişimin toplumsal değişime etkisine olan inancı seçer…
Bir insan, “Ölü Ozanlar Derneği”ini okumuşsa, kendi yolunu çizmeyi seçer…
Bir insan, “Ekmek Kavgası”ını okumuşsa, fabrika işçileri, küçük insanlar, çocuklar ve kadınların yoksulluk karşısındaki dirençleri ve onurlu yaşam mücadelesinin yanında olmayı seçer…
Bir insan “İnsan Neyle Yaşar”ı okumuşsa, İNSAN OLMAYI SEÇER!